Dom ekologiczny to taki dom, którego eksploatacja wymaga jak najmniejszej ilości energii. Niewątpliwie do rozwiązań proekologicznych należą budynki pasywne i energooszczędne.
Nawet jednak zwykły dom murowany można zbudować w sposób, który pozwoli optymalnie wykorzystać energię słoneczną i inne źródła odnawialne, co pozwala nie tylko dbać o środowisko lecz również o własną kieszeń – rachunki za ogrzewanie będą mniejsze. Podstawą budowy oszczędnego domu jest odpowiednia działka. Nie na każdej bowiem budynek ekologiczny można wznieść.
Wbrew pozorom działka pod dom zużywający niewiele energii nie musi być zlokalizowana poza miastem, wśród bujnej zieleni, czy pod lasem. Najważniejsza jest możliwość zlokalizowania budynku na działce względem stron świata – zgodnie z różą wiatrów. Oszczędny dom można wybudować nawet w środku miasta, pod warunkiem, że da się go wznieść tak, by stał się akumulatorem ciepła.
Zgodnie z różą wiatrów
Dom ekologiczny przede wszystkim musi magazynować ciepło, zatem okna, tarasy i wszelkie przeszklenia powinny wychodzić na południe, ostatecznie południowy-wschód lub południowy-zachód. Naturalne osłony (ściany sąsiednich budynków, drzewa, itp.) powinny chronić północną i wschodnią elewację budynku. Jeśli działka leży na terenie pagórkowatym, warto szukać miejsca nieco powyżej doliny po południowej stronie wzgórza – będzie najmocniej nasłonecznione. Idealnie jeśli w okolicy rosną drzewa. Jeśli ich nie ma, warto sprawdzić, czy można je sadzić, bowiem osłaniają dom przez wiatrem, a latem dodatkowo zmniejszają wahania temperatury dachu i elewacji, co zmniejsza straty ciepła w budynku. Drzewa ponadto poprawiają mikroklimat, stanowiąc przydomową fabrykę tlenu. Idealna działka pod dom energooszczędny leży zatem na lekkim wzniesieniu od strony południowej, z dojazdem od północy, od południa jest otwarta na słońce, zaś od północy i wschodu chroniona przed wiatrem innymi budynkami lub szpalerami drzew. Wówczas wystarczy już tylko usytuować dom tak, by idealnie wyznaczał cztery strony świata, z wszystkimi oknami skierowanymi na południe, a systemy ogrzewania dobrać w zależności od średnich temperatur i nasłonecznienia panującego w rejonie. Idealny projekt domu oszczędzającego energię może wyglądać tak: od strony północnej umieszczamy wejście i pomieszczenia gospodarcze (garderoby, spiżarnię, itp.), kuchnię w narożniku budynku blisko wejścia, z drugim oknem od wschodu, sypialnie od wschodu i południa, a salon, pokój dzienny oraz jadalnię od południa i zachodu, gdyż są to zazwyczaj największe pomieszczenia w domu i łatwo zaprojektować w nich duże przeszklenia, dzięki którym wnętrza będą efektywnie ogrzewane promieniami słońca. Zlokalizowanie domu względem stron świata daje ponadto możliwość montażu na południowej elewacji kolektorów słonecznych, mogących służyć, np. do ogrzewania wody.
Architektura równie oszczędna, co dom
Poszukiwania działki idealnej pod dom ekologiczny nie należą do łatwych. Należy się również liczyć z większymi kosztami zakupu ziemi. Małe parcele, na których można umieścić dom zgodnie z kierunkami świata są rzadkością, zatem trzeba się liczyć z koniecznością kupna dużej działki. Generalnie, im większa działka, tym większe możliwości takiego ustawienia budynku, by maksymalnie wykorzystywał energię słoneczną. Nie ma też problemu z aranżacją przestrzeni, choćby nasadzeniami chroniącymi budynek od północnych i wschodnich wiatrów jesienią, czy zimą. Na sporym terenie można też pokusić się, np. o budowę instalacji do odzyskiwania wody. W przypadku małych parceli istotne staje się sąsiedztwo – co z tego, że dom można zlokalizować na działce zgodnie z kierunkami świata, skoro południowa elewacja będzie zacieniana przez sąsiedni budynek lub szpaler ozdobnych drzew posadzony przez sąsiada na granicy.
Chcąc wybudować dom ekologiczny, przed zakupem działki warto również sprawdzić lokalne warunki prawne. Niekiedy gminy narzucają bowiem ograniczenia dotyczące architektury, które trzeba uwzględnić w projekcie. Ograniczenia są wprowadzane celem zachowania spójności architektonicznej okolicy – np. nowopowstające budynki muszą nawiązywać stylistyką do istniejących lokalnie zabytkowych domów z dachami mansardowymi i mnóstwem wykuszy. To praktycznie wyklucza możliwość budowy ekologicznego domu. Budynki energooszczędne zazwyczaj mają bowiem spartańską architekturę – zwarta bryła w kształcie prostokąta bez wykuszy, z jedno lub dwuspadowym dachem o jak największej powierzchni (pozwala magazynować energię słoneczną), z minimalną liczbą narożników i załamań przegród, co minimalizuje ryzyko powstawania mostków termicznych.
W przypadku działek zadrzewionych warto także zorientować się, czy nie będzie problemów z otrzymaniem pozwolenia na wycinkę w razie konieczności. W Polsce na wycinkę drzew mających więcej, niż 10 lat, trzeba bowiem każdorazowo uzyskać pozwolenie wójta gminy, burmistrza lub prezydenta miasta. Wprawdzie urzędy nie robią zazwyczaj problemów w przypadku działek budowlanych, jednak w sytuacji, gdy drzewo jest okazem szczególnie chronionym, bądź pomnikiem przyrody pozwolenia nie dostaniemy.
- bardzo słabe
- słabe
- średnie
- dobre
- bardzo dobre
Komentarze (0)